خاورمیانه
ایران-آنالیز پایگاهی مستقل برای تحلیل مسائل ایران، خاورمیانه و حوزۀ فرهنگ و تحولات جهان معاصر است: پلی است میان اندیشه، روزنامه‌نگاری انتقادی و فهم تحولات سیاسی و فرهنگی.
خاورمیانه
لحظه تصمیم نزدیک می‌شود
اهرم تنگه هرمز در حال فرسایش است، فشار بر تهران افزایش می‌یابد و واشنگتن برای مرحله بعد آماده می‌شود. پس از سوم نوامبر، انتخاب میان توافق و تشدید رویارویی دشوارتر از همیشه به تعویق خواهد افتاد. اما یک متغیر می‌تواند همه محاسبات را برهم بزند: جامعه ایران.
فرصتی که ممکن است از دست برود
جنگ جاری می‌تواند توان جمهوری اسلامی را چنان فرسوده کند که امکان سقوط آن پدید آید. اما همین فشار ممکن است به معامله‌ای منتهی شود که نگرانی قدرت‌های خارجی را برطرف کند و در برابر امتیازهای تهران، بقای حکومت را تضمین…
روایتی از خطاهای آمریکا، تردیدهای شاه و قدرت‌گیری خمینی
اسکات اندرسون، روزنامه‌نگار و نویسندۀ آمریکایی که سال‌ها دربارۀ جنگ، انقلاب و خاورمیانه نوشته است، در کتاب تازه‌اش به سراغ یکی از آن ماجراهایی رفته که هنوز، بعد از نزدیک به نیم قرن، ایرانی‌ها بر سرش اختلاف دارند:…
در مرحلۀ بعدی هدف جنگ خود جمهوری اسلامی است
نشست محرمانۀ فرماندهان نظامی آمریکا، اسرائیل و هشت کشور عربی در آلمان، فروش ده‌ها هزار بمب سنگین آمریکایی به اسرائیل و سخنان جی‌دی ونس درباره ورود جنگ به «مرحله‌ای بسیار متفاوت»… یک هشدار روشن برای جمهوری اسلامی در…
از نفت ونزوئلا تا بحران بقای جمهوری اسلامی: ایران پس از شش ماه جنگ
شش ماه جنگ جمهوری اسلامی را سرنگون نکرده، اما شرایط بقای آن را عمیقاً تغییر داده است. محاصره نفتی، فرسایش توان نظامی، بحران اقتصادی و کاهش درآمدهای ارزی هم‌زمان فشار بر تهران را افزایش می‌دهند؛ در همین حال، بازگشت…
ایران و نیرنگ تاریخ:از صعود تا افول اسلام سیاسی
نزدیک به نیم قرن پس از انقلاب ۱۳۵۷، جمهوری اسلامی با هم‌زمانی دو بحران بی‌سابقه روبروست: در داخل، جامعۀ ایران بیش از هر زمان از نظم دینی فاصله گرفته و در منطقه، معماری قدرتی که تهران طی دهه‌ها بنا کرده بود در حال…
مجلس مؤسسان راه خروج ایران از جنگ و بن‌بست جمهوری اسلامی است
جنگ جمهوری اسلامی را تضعیف کرده، اما قدرت نظامی آمریکا نتوانسته است راهی سیاسی برای خروج ایران از بحران بگشاید. در همین حال، تهران با گسترش ناامنی در منطقه ممکن است حتی کشورهایی را که تاکنون از تغییر رژیم هراس…
طرح ناکام موساد : چه کسی قرار بود جمهوری اسلامی را سرنگون کند؟
گزارش‌های تازه رسانه‌های اسرائیلی از یک طرح ناکام موساد برای سرنگونی جمهوری اسلامی پرده برداشته‌اند. قرار بود این طرح با حملات گسترده به دستگاه‌های نظامی و امنیتی حکومت، ورود نیروهای مسلح کرد از مرزهای غربی و سپس…
جنگ، گسست و خطای قیاس، چرا ایران نه عراق است و نه افغانستان؟
از زمان آغاز رویارویی نظامی میان اسرائیل، آمریکا و جمهوری اسلامی ایران، تقریباً هیچ استدلالی به اندازه این گزاره در محافل سیاسی، دانشگاهی و رسانه‌ای غرب تکرار نشده است که «ایران نباید به عراق یا افغانستان دیگری…
جنگ ایران و جهانی‌شدن یک بحران منطقه‌ای
برای نخستین بار پس از پایان جنگ سرد، یک بحران منطقه‌ای در خاورمیانه به‌طور مستقیم در حال پیوند خوردن با رقابت قدرت‌های بزرگ است. گزارش‌های اخیر درباره همکاری‌های نظامی و اطلاعاتی میان تهران و مسکو، از درهم‌تنیدگی…
آمریکا با چه کسی در ایران می‌جنگد؟
تغییر مداوم لحن دونالد ترامپ میان مذاکره و جنگ با حکومت ایران، شاید تنها بازتاب شیوۀ غیرمتعارف او در سیاست نباشد. در پس این نوسان، پرسشی بنیادی‌تر نهفته است : در جمهوری اسلامی پس از خامنه‌ای، چه کسی واقعاً تصمیم…
پرونده احمدی‌نژاد و پیام محرمانه موساد به کاخ سفید
اگر گزارش نیویورک‌تایمز درباره تماس محرمانه رئیس پیشین موساد با محمود احمدی‌نژاد درست باشد، مهم‌ترین پیام آن نه خود احمدی‌نژاد، بلکه اعلام شکست آخرین فرضیه‌ای است که سال‌ها سیاست آمریکا و اسرائیل را در قبال جمهوری…
از تهران تا لندن، علی انصاری معمار امپراتوری مالی بیت خامنه‌ای در غرب
مجموعه‌ای از تحقیقات منتشرشده توسط بلومبرگ، فایننشال تایمز، تایمز لندن، تلگراف، فیگارو و شماری دیگر از رسانه‌های معتبر غربی، تصویری کم‌سابقه از شبکه مالی پنهان نزدیک‌ترین حلقه قدرت در جمهوری اسلامی ارائه کرده‌اند…
تنگهٔ هرمز، بازی با آتش در جنگ قدرت جمهوری اسلامی
دور تازهٔ درگیری‌ها میان جمهوری اسلامی و ایالات متحد آمریکا که با حملات مجدد سپاه پاسداران به کشتی‌های تجاری در تنگهٔ هرمز آغاز شد، صرفاً یک بحران نظامی دیگر در خاورمیانه نیست. زمان وقوع آن – هم‌زمان با اجلاس ناتو…
فرانسه، سوریه و ایران: رئال‌پولیتیکِ یک قدرت رو به افول
سفر امانوئل ماکرون به دمشق و دیدار او با احمد الشرع را نباید رخدادی تشریفاتی یا صرفاً ابتکاری برای عادی‌سازی روابط فرانسه و سوریه دانست. این سفر، نشانهٔ چرخشی قابل‌توجه در سیاست خاورمیانه‌ای پاریس است. معنای این…
آیا غرب از سرنگونی جمهوری اسلامی صرف‌نظر کرده است؟
آیا تغییر ناگهانی سیاست آمریکا و همگرایی کم‌سابقه غرب در قبال جمهوری اسلامی صرفاً محصول ملاحظات جنگی و دیپلماتیک است، یا از ارزیابی تازه‌ای نسبت به ساختار قدرت در ایران سرچشمه می‌گیرد؟ این مقاله از این فرضیه دفاع…
از ایدئولوژی تا نفوذ : راهبردهای بقای جمهوری اسلامی فراتر از مرزهای ایران
از جمله پیامدهای رویدادهای ماه های گذشته در ایران شکلگیری یک دو قطبی بزرگ بود که خیل گستردۀ مخالفان جمهوری اسلامی را با هر اندیشه و گرایش از باصطلاح مخالفان قلیلی جدا کرد که در یکی از حساس ترین مقاطع تاریخ معاصر…
توافق ترامپ و جمهوری اسلامی، درس بزرگ منافع برای مردم ایران
توافقی که قرار است در ۱۹ ژوئن میان آمریکا و جمهوری اسلامی امضا شود اعتراف به شکست بسیاری از محاسبات از جمله فرضیاتی است که جنگ میان ایران و آمریکا بعضاً بر پایه آنها بنا شد. بسیاری تصور می‌کردند که این جنگ سرآغاز…
توافق احتمالی ایران و آمریکا یا صعود سپاه پاسداران در قدرت
اگر تفاهم‌نامۀ میان تهران و واشنگتن سرانجام به امضا برسد، جمهوری اسلامی بی‌تردید این توافق را به‌عنوان یک پیروزی سیاسی برای خود معرفی خواهد کرد. از منظر نظامی، جمهوری اسلامی در این رویارویی با آمریکا و اسرائیل…
بن‌بست راهبردی واشنگتن و آیندۀ نامعلوم جمهوری اسلامی
در حالی که واشنگتن و تهران از احتمال توافق سخن می‌گویند، نشانه‌های بازگشت جنگ همچنان پررنگ‌اند. بحران کنونی دیگر صرفاً نزاعی بر سر برنامۀ هسته‌ای ایران یا تنگۀ هرمز نیست، بلکه به صحنۀ رویارویی دو راهبرد متناقض…
تنگۀ هرمز، بن‌بست ایران و بحران جهانی، هراس از فروپاشی و جنگی بدون افق سیاسی
بحران تنگۀ هرمز دیگر صرفاً رویارویی‌ای میان جمهوری اسلامی ایران، آمریکا و اسرائیل نیست، بلکه به یکی از کانون‌های اصلی بازآرایی نظم جهانی تبدیل شده است. در حالی که غرب، چین و روسیه ادامۀ انسداد این گذرگاه راهبردی را…